1 Maji 2026

Në një analizë dhe raportim të zgjeruar, “Politico” nxjerr në pah problemin e kostos dhe mjaftueshmërisë së burimeve energjetike në Bashkimin Evropian, për shkak të luftës në Lindjen e Mesme.

Siç zbulohet nga media në fjalë, stoku i karburantit i 27 shteteve anëtare është i paqartë, ndërsa mungon komunikimi që mund të çojë në koordinim optimal dhe organizim më të mirë nga ana e Brukselit.

Sipas botimit, Greqia thuhet gjithashtu se ka paraqitur një kërkesë për një linjë të hapur komunikimi midis vendeve evropiane në lidhje me rezervat e tyre të karburantit.

Sipas “Politico”, ndërsa Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, thekson se çdo ditë lufte i kushton BE-së pothuajse 500 milionë euro për shkak të kostos së energjisë, dhe Donald Trump planifikon një bllokadë të përhershme të porteve iraniane, qeveritë evropiane nuk janë në dijeni të rezervave evropiane të karburantit, pasi nuk ka asnjë mekanizëm që i detyron ata që i ruajnë ato në sektorin shtetëror dhe privat t’i deklarojnë ato dhe më pas të informojnë pjesën tjetër të vendeve evropiane për këtë.

“Në Evropë, kemi dukshmëri dhe angazhime për majin dhe qershorin… çfarë ndodh pas kësaj është e vështirë të parashikohet”, tha Tobias Mayer, CEO i DHL Group, gjatë një informimi.

“Ka rezerva strategjike, por nuk ka shumë dukshmëri se sa është tërhequr”, shpjegoi ai.

Raporti shton se Brukseli nuk është plotësisht në errësirë. Informacioni mbi rezervat shtetërore të naftës dhe gazit është përgjithësisht transparent dhe i azhurnuar, me zyrtarë kombëtarë që mbajnë takime të rregullta për shkëmbimin e informacionit dhe kompanitë që herë pas here ofrojnë vullnetarisht informacion në lidhje me rezervat e tyre.

Përtej kësaj, megjithatë, zyrtarët që duan të dinë se kur mund të mbarojnë depozitat kanë shumë pak për të thënë.

Kjo, siç theksohet, është një pikë e verbër që rrezikon t’i privojë ata nga aftësia për të identifikuar mangësitë ose t’i detyrojë të marrin vendime emergjente bazuar në informacion të paplotë.

Në një takim të ministrave evropianë muajin e kaluar, ministrat nga Belgjika, Holanda dhe Spanja tërhoqën vëmendjen ndaj këtyre boshllëqeve në informacion, duke i kërkuar BE-së të koordinojë më mirë monitorimin dhe analizën në kohë reale, veçanërisht në lidhje me produktet e rafinuara, sipas procesverbaleve të para nga ‘Politico’.

Madje shtohet se delegacioni grek shkoi deri aty sa i kërkoi Komisionit të krijonte një kanal në WhatsApp ose Signal midis shteteve anëtare dhe Komisionit.

“Ne kemi njohuri dhe të dhëna shumë të kufizuara nga tregu i gazit natyror dhe naftës. Çfarë po vihet në qarkullim, çfarë po tërhiqet dhe çfarë po transportohet përmes rrugëve të ndryshme… padyshim që ka mungesë të monitorimit të tregut”, tha një zyrtar i lartë nga një ministri evropiane e energjisë.

Për karburantet e rafinuara si nafta dhe karburanti i avionëve, pamja është veçanërisht e errët. BE mbështetet kryesisht në Eurostat dhe takimet koordinuese me shtetet anëtare për të matur nivelet e furnizimit. Por shumica e stoqeve janë të fshehura në depo tregtare të shpërndara në të gjithë sektorët, me kompanitë që ngurrojnë të zbulojnë të dhëna të ndjeshme biznesi që nuk janë të detyruara ligjërisht t’i raportojnë.

Edhe të dhënat e ofruara nga Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë – e cila koordinoi lirimin historik të 400 milionë fuçive naftë muajin e kaluar – janë domosdoshmërisht të kufizuara për këtë arsye, tha një zyrtar i Komisionit.

«Në një botë ideale, do të kishim qasje në informacion të përsosur, por në fund të fundit po veprojmë me atë që kemi», shtoi zyrtari i Komisionit. «Dhe kam dëgjuar kolegë të shprehin të njëjtin shqetësim – shpresojmë të kemi informacionin e duhur».

Planet për një “Observator Karburanti”

Që kur filloi lufta më 28 shkurt, ministrat e energjisë i kanë bërë thirrje Komisionit Evropian që të forcojë aftësinë e BE-së për të matur furnizimet e mbajtura në të gjithë kontinentin në objekte nëntokësore, në tanke në portet kryesore, në anije cisterna të mëdha të ankoruara pranë brigjeve evropiane dhe në depo në aeroporte, si dhe përgjatë tubacioneve kryesore.

Vetë Komisioni e ka pranuar mungesën e informacionit, duke zbuluar këtë muaj planet për një “Observator të Karburantit”, i cili do të “monitoronte prodhimin, importet, eksportet dhe nivelet e stokut të karburanteve të transportit në BE”, njësoj si Administrata Amerikane e Informacionit për Energjinë, shumë më gjithëpërfshirëse.

“Sigurisht që duam të kemi një pamje më të mirë të situatës së karburantit në të gjithë BE-në”, tha zëdhënësja e Komisionit, Anna-Kaisa Itkonen, për Politico. “Po punojmë për këtë, por është shumë herët për të thënë tani se si do të funksionojë”, pranoi ajo.

Nga: Gazeta Dita